FTL (komple yük), aracın ya da konteynerin tamamının tek bir göndericiye ayrıldığı ve yükün aktarmasız, doğrudan varış noktasına gittiği taşımadır. LTL (parsiyel yük) ise aracı tek başına doldurmayan yüklerin başka firmaların yükleriyle birleştirilerek taşınmasıdır; yalnızca kullandığınız alan veya ağırlık kadar ödersiniz. Kısacası FTL hız, kontrol ve düşük hasar riski; LTL ise küçük hacimlerde düşük maliyet demektir.
Denizyolunda aynı ayrım FCL (Full Container Load) ve LCL (Less than Container Load) olarak adlandırılır. Bu rehberde iki modeli tanımlıyor, karşılaştırıyor ve palet/LDM bazında pratik bir karar tablosu sunuyoruz.
Komple Yük (FTL) ve Komple Taşımacılık Nedir?
Komple taşımacılıkta TIR dorsesi veya konteyner, doluluk oranından bağımsız olarak tek bir göndericinin yüküne tahsis edilir. Sektörde sık duyulan "tek bir firmaya ait yük" ifadesi tam olarak bunu anlatır: araca başka firmanın malı girmez. Araç yükleme noktasında mühürlenir ve normal şartlarda varışa kadar açılmaz. Üreticiden distribütöre, ihracatçıdan ithalatçıya yapılan yüksek hacimli sevkiyatlarda standart çözümdür.
Komple yükün avantajları
- Daha kısa ve öngörülebilir süre: Konsolidasyon deposunda bekleme ve ara aktarma yoktur.
- Daha düşük hasar riski: Yük yalnızca yüklemede ve boşaltmada elleçlenir.
- Yüksek hacimde birim maliyet avantajı: Araç dolu olduğunda palet veya ton başına maliyet belirgin şekilde düşer.
- Kontrol ve esneklik: Yükleme saatini, adresini ve teslim planını gönderici belirler.
- Gizlilik: Ürünleriniz başka firmaların yükleriyle aynı araçta taşınmaz.
Komple yükün dezavantajları
- Araç dolmasa da navlunun tamamı ödenir; yarı boş araç pahalı bir tercihtir.
- Küçük ve düzensiz sevkiyatlar için çoğu zaman ekonomik değildir.
Komple Taşımacılıkta Araç ve Konteyner Seçenekleri
Komple karayolu taşımacılığında araç tipi yükün yapısına göre seçilir. Aşağıdaki ölçüler tipik değerlerdir; araçtan araca ve ülke mevzuatına göre farklılık gösterir.
| Araç / konteyner | Tipik kapasite | Uygun yük |
|---|---|---|
| Standart tenteli TIR | 13,6 m dorse, yaklaşık 33 euro palet, yaklaşık 24 ton | Genel kargo, paletli yükler |
| Mega (jumbo) TIR | 13,6 m dorse, yaklaşık 3 m iç yükseklik, yaklaşık 33 euro palet | Hafif ama hacimli yükler |
| Frigorifik TIR | Isı kontrollü dorse | Gıda, ilaç, ısıya duyarlı ürünler |
| Platform / lowbed | Açık platform, alçak taban | Makine, ekipman, gabari dışı yükler |
| 20' konteyner (FCL) | Yaklaşık 33 CBM | Yoğun (ağır) yükler |
| 40' / 40' HC konteyner (FCL) | Yaklaşık 67 / 76 CBM | Hacimli yükler |
Denizyolu tarafında reefer, open top ve flat rack gibi özel konteynerler de komple taşımanın bir parçasıdır. Ayrıntılar için denizyolu taşımacılığı sayfamıza bakabilirsiniz.
Parsiyel Yük (LTL) Nedir?
Parsiyel yük, bir TIR dorsesini veya konteyneri tek başına doldurmayan sevkiyatların aynı güzergâha giden diğer yüklerle birleştirilmesidir. Her gönderici yalnızca kendi yükünün kapladığı yer veya ağırlık kadar ücret öder. Karayolunda LTL, denizyolunda LCL olarak geçer.
Kimler parsiyel taşıma kullanmalı?
- Birkaç koli ile birkaç palet arasında değişen sevkiyatları olanlar
- Tam araç dolduracak stoğu olmayan veya stok tutmak istemeyen firmalar
- Düzenli ama küçük hacimli ihracat yapan KOBİ'ler
- Numune veya deneme siparişi gönderenler
Parsiyel yükün avantajları ve dezavantajları
- Avantaj: Küçük yüklerde toplam maliyet çok daha düşüktür; tüm aracı kiralamak gerekmez.
- Avantaj: Düşük hacimle düzenli sevkiyat yapılabilir, depoda stok birikmez.
- Dezavantaj: Konsolidasyon ve dağıtım depolarında bekleme olduğu için transit süre uzar.
- Dezavantaj: Yük birden fazla kez elleçlenir, hasar riski artar.
- Dezavantaj: Palet veya ton başına birim fiyat komple yüke göre yüksektir.
Parsiyel Yükleme ve Dağıtım Nasıl İşler?
Parsiyel yükleme: Yükünüz konsolidasyon deposuna alınır, ölçülür, tartılır ve aynı güzergâhtaki diğer yüklerle birlikte araca veya konteynere istiflenir.
Parsiyel dağıtım: Varışta araç boşaltılır, yükler alıcılarına göre ayrıştırılır ve her biri kendi teslim adresine yönlendirilir. Transit süre farkının büyük kısmı yolda değil, bu iki uçtaki depo işlemlerinde oluşur.
Süreci organize eden freight forwarder; aynı güzergâhtaki yükleri bir araya getirir, her gönderinin evrakını ayrı takip eder (her yükün kendi faturası, gümrük beyannamesi ve taşıma belgesi olur), varışta doğru alıcıya teslimi ve olası hasar bildirimlerini yürütür. Denizyolu parsiyel sevkiyatlarda bu ana ve ara konşimento yapısıyla yapılır; ayrıntılar konşimento rehberimizde.
Parsiyel fiyat nasıl hesaplanır?
Parsiyel yükte fiyat; ağırlık, hacim (CBM veya desi) ve kapladığı dorse uzunluğu (LDM, yükleme metresi) ölçülerinden taşıyıcı için en yüksek sonucu vereni esas alınarak hesaplanır. İstiflenemeyen paletler üzerindeki boşluk kullanılamadığı için daha fazla yer tutmuş sayılır. Bu nedenle ölçü, ağırlık ve istiflenebilirlik bilgisini teklif aşamasında doğru vermek önemlidir.
FTL ve LTL Farkı: Karşılaştırma Tablosu
| Kriter | Komple yük (FTL) | Parsiyel yük (LTL) |
|---|---|---|
| Araç kullanımı | Tamamı tek göndericiye ait | Birden fazla göndericiyle paylaşılır |
| Fiyatlama | Araç başına sabit navlun | Ağırlık, hacim veya LDM'den yüksek olanı |
| Transit süre | Daha kısa, doğrudan | Daha uzun; konsolidasyon ve dağıtım eklenir |
| Elleçleme / hasar riski | Düşük | Daha yüksek |
| Yükleme zamanı | Gönderici belirler | Hattın çıkış takvimine bağlı |
| En uygun olduğu yük | Yüksek hacim, değerli, acil veya özel ekipman isteyen | Küçük ve orta hacimli, süresi esnek |
| Denizyolu karşılığı | FCL | LCL |
Parsiyel mi, Komple mi? Pratik Karar Rehberi
Standart bir 13,6 m dorsede euro paletler (120×80 cm) üçerli sıralandığında her palet yaklaşık 0,4 LDM yer kaplar; dorse yaklaşık 33 euro palet alır. Aşağıdaki tablo bu hesaba dayanan kaba bir başlangıç kuralıdır, garanti değildir. Gerçek eşik; güzergâha, sezona, dönüş yükü bulunabilirliğine, yükün ağırlığına ve istiflenip istiflenemediğine göre değişir.
| İstiflenmeyen euro palet | Yaklaşık LDM | Genellikle mantıklı seçenek |
|---|---|---|
| 1–6 palet | 2,4 LDM'ye kadar | Parsiyel (LTL) |
| 7–12 palet | 2,8–4,8 LDM | Çoğunlukla parsiyel; süre kritikse komple de fiyatlatın |
| 13–20 palet | 5,2–8 LDM | Gri bölge: iki seçeneği de fiyatlatın |
| 21–33 palet | 8,4–13,6 LDM | Genellikle komple (FTL) |
| Az palet ama dorse ağırlık sınırına yakın | — | Ağırlık belirleyicidir; komple çoğu zaman öne çıkar |
Kaba bir kural olarak yük dorsenin yarısından fazlasını dolduruyorsa komple aracı mutlaka fiyatlatın. Denizyolunda da benzer bir mantık geçerlidir: yük 20' konteynerin yaklaşık yarısını dolduruyorsa FCL, LCL'ye yaklaşabilir. Ayrıntılar için LCL ve FCL rehberimize bakabilirsiniz.
Hangi durumda parsiyel seçilmeli?
- Yük dorsenin küçük bir bölümünü dolduruyor
- Teslim tarihinde birkaç günlük esneklik var
- Düzenli, küçük partiler hâlinde sevkiyat yapılıyor
- Maliyet, hızdan daha öncelikli
Hangi durumda komple seçilmeli?
- Yük dorsenin yarısından fazlasını dolduruyor veya ağırlık sınırına yaklaşıyor
- Zaman kritik: üretim hattı, sezonluk ürün, alıcının kesin teslim tarihi
- Yük kırılgan, hassas veya yüksek değerli
- Özel ekipman gerekiyor: frigorifik araç, ADR'li tehlikeli madde, platform
- Gizlilik veya mühürlü, aktarmasız taşıma isteniyor
Ara çözüm: ekspres parsiyel
Küçük ama acil yüklerde bazı taşıyıcılar daha az aktarmalı veya doğrudan araçla ekspres parsiyel seçenek sunar. Standart parsiyelden pahalı, komple araçtan ucuzdur ve süre ile maliyet arasında bir orta yol sağlar. Hatlarımız ve teklif için parsiyel yük taşıma sayfamıza bakabilirsiniz.
Komple Taşımacılık Fiyatını Ne Belirler?
- Karayolunda: Mesafe, güzergâh ve geçiş ücretleri, yakıt fiyatı, araç tipi, sezon ve varış bölgesinden dönüş yükü bulunup bulunmaması.
- Denizyolunda: Ana navlun, yükleme ve boşaltma limanı masrafları (THC dahil) ve ek navlun kalemleri.
- Sözleşme tipi: Düzenli güzergâhlarda dönemsel anlaşmalar, spot fiyata göre daha öngörülebilir maliyet sağlayabilir.
Komple Taşımacılıkta Dikkat Edilmesi Gerekenler
- Araç veya konteyner tipini yükün ağırlık, hacim ve ısı ihtiyacına göre seçin.
- Tehlikeli maddelerde ADR (karayolu) veya IMDG (denizyolu) sınıflamasına uygun belge ve ambalaj hazırlayın.
- Uluslararası karayolu sevkiyatında taşıma senedi olan CMR belgesini eksiksiz düzenletin.
- Değerli yükler için kargo sigortası yaptırın; taşıyıcı sorumluluğu çoğu zaman yükün değerini karşılamaz.
- Teslim tarihini alıcıyla önceden netleştirin; araç beklemesi ek ücrete yol açabilir.
Sık Sorulan Sorular
FTL ve LTL farkı nedir?
FTL'de araç tamamen tek bir göndericiye ayrılır ve aktarmasız gider; LTL'de birden fazla göndericinin yükü aynı araçta taşınır ve her gönderici yalnızca kullandığı alan kadar öder. FTL daha hızlı ve güvenli, LTL küçük hacimlerde daha ekonomiktir.
Komple yük nedir?
Komple yük, TIR dorsesinin veya konteynerin tamamının tek bir firmanın yüküne ayrıldığı taşımadır. Araç doluluk oranından bağımsız olarak kiralanır, yükleme noktasında mühürlenir ve doğrudan varışa gider.
Parsiyel yük nedir?
Parsiyel yük, tek başına bir aracı veya konteyneri doldurmayan yüklerin başka göndericilerin yükleriyle birleştirilerek taşınmasıdır. Karayolunda LTL, denizyolunda LCL olarak adlandırılır; fiyat ağırlık, hacim ve LDM'den yüksek olanına göre hesaplanır.
Parsiyel mi komple mi daha avantajlı?
Yük dorsenin küçük bir kısmını dolduruyorsa ve süre esnekse parsiyel; dorsenin yarısını aşıyorsa, acilse, hassassa veya özel ekipman gerektiriyorsa komple genellikle daha avantajlıdır. Gri bölgede iki seçeneği de fiyatlatmak en doğrusudur.
Parsiyel taşımada minimum yük şartı var mı?
Genellikle yoktur. Birkaç koliden birkaç palete kadar her hacim taşınabilir; ancak çoğu taşıyıcı bir minimum ücret uygular.
Parsiyel taşıma komple taşımaya göre ne kadar uzun sürer?
Fark güzergâha ve hattın çıkış sıklığına bağlıdır. Parsiyelde yükleme öncesi konsolidasyon ve varışta dağıtım aşamaları eklendiği için süre birkaç gün uzayabilir; kesin süreyi teklif aşamasında hattın takvimine göre sorun.
Parsiyel kargo ile parsiyel taşıma aynı şey mi?
İkisi de konsolide taşımayı anlatır. "Kargo" daha çok koli bazlı kapıdan kapıya gönderileri, "parsiyel taşıma" ise palet ölçeğindeki ticari ve uluslararası sevkiyatları çağrıştırır.
Yükünüz İçin Ücretsiz Teklif Alın
Uluslararası taşımacılık ve lojistik ihtiyaçlarınız için hemen bizimle iletişime geçin.
Teklif Al →
